Als ik ’s ochtends wakker word en alles is wit, krijg ik meteen zin om naar buiten te gaan. Sneeuw is vaak maar kort, en hoe langer hij ligt, hoe meer sporen van mensen erin komen te staan, dus ik probeer er zo snel mogelijk bij te zijn. Sneeuw is trouwens nooit echt wit: ik zie er heel zacht blauw in, grijsblauw, soms nauwelijks zichtbaar een zacht geel, of later op de dag een zachte roze tint.

Ik werk niet buiten in de kou. Ik leg vast wat ik wil schilderen met een foto, en de sfeer leg ik vast in mijn geheugen.

De stilte van sneeuw is anders dan de stilte van het wad. Het wad is voor mij al een stilte bepalend onderwerp, maar bij sneeuw moet ik een plek zoeken die die verstilling al in zich heeft: een bosrand, een polder, een slootrand, of het wad. En het liefst schilder ik zo’n veld dan onaangeraakt, zonder sporen. Dat versterkt de verstilling.

Sneeuw in Beswerd komt vaker terug in mijn werk. Ik woonde daar destijds, midden tussen de weilanden aan een stil weggetje, en de sneeuw bleef er lang in onbetreden vorm liggen. Het mooiste moment van een winterdag is voor mij de vroege ochtend. Een sneeuwlandschap is soberder dan een zomerlandschap; er gebeurt minder in zo’n landschap, en juist daardoor kan het best moeilijker worden om te schilderen.

Een directe herinnering aan sneeuw van vroeger die nog meespeelt heb ik niet echt. De sneeuw van vroeger was voor mij gewoon speelsneeuw. Wat er nu, als volwassene, gebeurt als ik voor een besneeuwd veld sta, is iets anders: er ontstaat dan vaak een beeld dat meer is dan alleen maar zien. Gevoelsmatig werkt zo’n landschap sterk op me in, er is dan vaak een sfeer van verstilling, mystiek, waarin ik aanwezig ben.

Wat ik hoop, is dat er bij wie zo’n sneeuwlandschap aan de muur heeft hangen, iets van diezelfde verstilling binnenkomt. Als deze winter de eerste sneeuw valt, sta ik met mijn schetsboek in de polder, of aan het wad. Meer winterwerk is te zien bij de sneeuwlandschappen, en het wad zelf staat in het verhaal Waarom het wad me niet loslaat.

Bekijk alle sneeuwlandschappen

Dick Oostra, Oldehove